سایت چندزبانه فقط با ترجمهٔ متن ساخته نمی‌شود. وقتی یک صفحه نسخهٔ فارسی، انگلیسی یا منطقه‌ای دارد، موتور جست‌وجو باید بداند این URLها نسخه‌های محلی‌شدهٔ یک محتوا هستند. در چنین پروژه‌ای، hreflang در وردپرس کمک می‌کند کاربر به نسخه‌ای برسد که با زبان یا منطقهٔ او سازگارتر است؛ اما اجرای ناقص آن می‌تواند باعث نادیده‌گرفته‌شدن annotationها شود. برای آشنایی بیشتر با مباحث توسعه و سئوی سایت، مجلهٔ تکتاز را هم ببینید.
پیش از اعمال تنظیمات، ساختار زبان‌ها، الگوی URL و مسئولیت نگهداری هر نسخه را مستند کنید تا تغییرات آینده قابل‌ردگیری و قابل‌آزمایش باقی بمانند.
hreflang یک نشانه‌گذاری فنی برای معرفی نسخه‌های زبانی و منطقه‌ای یک صفحه به موتور جست‌وجو است؛ کمک می‌کند کاربر به نسخه‌ای مناسب‌تر برسد و ارتباط میان URLهای ترجمه‌شده برای Google روشن باشد.
hreflang چیست و چه مسئله‌ای را حل می‌کند؟
hreflang رابطهٔ میان نسخه‌های زبانی یا منطقه‌ای یک صفحه را به Google Search اعلام می‌کند. برای نمونه، یک مقاله می‌تواند نسخهٔ fa برای فارسی‌زبانان، en برای انگلیسی‌زبانان و در صورت نیاز en-GB برای کاربران بریتانیا داشته باشد. این نشانه‌گذاری ترجمهٔ خودکار ایجاد نمی‌کند و زبان صفحه را هم به‌تنهایی تشخیص نمی‌دهد؛ فقط نقشهٔ نسخه‌های مرتبط را روشن‌تر می‌کند. بنابراین hreflang در وردپرس باید کنار ترجمهٔ واقعی و ساختار URL منظم طراحی شود، نه به‌عنوان جایگزین ترجمه.
سه روش پیاده‌سازی در وردپرس
Google سه روش هم‌ارز معرفی می‌کند: لینک‌های HTML در بخش <head>، هدر HTTP و sitemap XML. در وردپرس معمولاً افزونه یا قالب، روش HTML را مدیریت می‌کند؛ برای فایل‌هایی مانند PDF، هدر HTTP کاربرد بیشتری دارد؛ و برای سایت‌های بزرگ، sitemap می‌تواند مدیریت URLهای جایگزین را منظم‌تر کند. استفادهٔ هم‌زمان از هر سه روش الزاماً مزیتی ندارد و نگهداری آن را دشوارتر می‌کند؛ یک روش قابل‌کنترل انتخاب کنید.
چک‌لیست ساخت مجموعهٔ درست
هر نسخه باید خودش و همهٔ نسخه‌های مرتبط را معرفی کند. این یعنی اگر صفحهٔ فارسی به انگلیسی اشاره می‌کند، صفحهٔ انگلیسی هم باید لینک برگشت به فارسی داشته باشد. URLها باید کامل و شامل https:// باشند؛ مسیر نسبی مانند /en/page برای hreflang معتبر نیست. کد زبان از ISO ۶۳۹-۱ و کد منطقه از ISO ۳۱۶۶-۱ Alpha ۲ انتخاب می‌شود؛ بنابراین en-GB معتبر است، اما استفاده از کد کشور به‌تنهایی کافی نیست.
اگر چند نسخه برای یک زبان و منطقه‌های مختلف دارید، یک نسخهٔ عمومی زبان هم در نظر بگیرید؛ مثلاً در کنار en-GB و en-AU، مقدار en می‌تواند برای سایر کاربران انگلیسی‌زبان استفاده شود. برای کاربرانی که زبانشان در فهرست شما نیست، x-default معمولاً به صفحهٔ انتخاب زبان یا نسخهٔ عمومی اشاره می‌کند. در hreflang در وردپرس، همین فهرست باید در همهٔ نسخه‌ها تا حد ممکن یکسان باشد تا نگهداری و عیب‌یابی ساده بماند.
هماهنگی hreflang با canonical
canonical و hreflang دو وظیفهٔ جدا دارند. canonical باید نسخهٔ اصلی یا ترجیحی همان URL را مشخص کند و hreflang رابطهٔ نسخه‌های محلی را توضیح دهد. پیش از انتشار، مطمئن شوید canonical به URL اشتباه، ریدایرکت‌شده یا نسخهٔ زبان دیگر اشاره نمی‌کند. همهٔ URLهای جایگزین باید قابل‌خزش، با پاسخ موفق و محتوای واقعاً ترجمه‌شده یا منطقه‌ای باشند.
خطاهای رایج و روش آزمایش
رایج‌ترین خطاها عبارت‌اند از لینک یک‌طرفه، کد زبان یا منطقهٔ نادرست، URL ناقص، قرارگرفتن لینک HTML بیرون از <head> و تفاوت مجموعهٔ annotationها میان نسخه‌ها. در وردپرس، خروجی نهایی را از HTML عمومی صفحه بررسی کنید، نه فقط تنظیمات افزونه. سپس پاسخ HTTP، canonical، sitemap و وجود لینک‌های برگشت را کنترل کنید. اگر نسخه‌ای تازه اضافه شده، ابتدا یک URL آزمایشی را در چند زبان بررسی و بعد الگو را روی کل سایت اعمال کنید.
برای یک بررسی عملی، یک صفحهٔ نمونه را در مرورگر باز کنید و source یا DOM نهایی را ذخیره کنید. وجود دقیق rel="alternate"، مقدار درست hreflang و URL کامل را به‌صورت دستی یا با یک اسکریپت کوچک کنترل کنید. در مرحلهٔ بعد، همان URL را با curl -I بخوانید تا redirect و headerهای غیرمنتظره مشخص شوند. اگر از sitemap استفاده می‌کنید، namespace مربوط به xhtml و وجود همهٔ variantها را بررسی کنید. این مرحله در hreflang در وردپرس مهم است، چون برخی افزونه‌ها تنظیمات ذخیره‌شده را دارند اما به‌دلیل cache یا قالب، خروجی عمومی متفاوتی تولید می‌کنند.
همچنین برای هر زبان یک صفحهٔ مرجع انتخاب کنید و وضعیت indexability، کد پاسخ، robots و canonical آن را ثبت کنید. تغییرات را ابتدا روی چند URL کم‌ریسک اجرا کنید و بعد از مشاهدهٔ crawl موفق، به الگوی سراسری منتقل کنید. اگر زبان یا منطقه‌ای حذف شد، لینک‌های آن را از تمام نسخه‌ها پاک کنید تا مجموعهٔ قدیمی در بخشی از سایت باقی نماند. این رویکرد، ریسک ایجاد سیگنال‌های متناقض را کم می‌کند.
در پروژه‌های سازمانی، مسئولیت این کنترل را مشخص کنید: تیم محتوا باید نسخهٔ ترجمه‌شده و هدف جغرافیایی را ثبت کند، تیم توسعه باید URL و پاسخ فنی را بررسی کند و تیم سئو باید گزارش crawl را مقایسه کند. یک فایل مستند ساده شامل زبان، منطقه، URL اصلی، URL جایگزین، canonical و تاریخ آخرین بررسی تهیه کنید. با این روش، اضافه‌شدن یک زبان جدید به تصمیمی قابل‌ردگیری تبدیل می‌شود و تغییرات قالب یا افزونه بدون بررسی از مرحلهٔ انتشار عبور نمی‌کنند.
جمع‌بندی عملی
برای شروع، فهرست واقعی نسخه‌های زبان و منطقه را تهیه کنید، یک روش پیاده‌سازی انتخاب کنید و برای همهٔ صفحات مجموعه‌ای یکسان و دوطرفه بسازید. URL کامل، کد استاندارد، canonical هماهنگ و x-default در صورت نیاز را کنترل کنید. بعد از انتشار، head و sitemap عمومی را crawl کنید و خطاها را در Search Console یا ابزارهای اعتبارسنجی بررسی کنید. در نهایت، گزارش تغییرات را برای تیم محتوا و توسعه نگه دارید تا هر صفحهٔ تازه با همان قرارداد ساخته شود. hreflang در وردپرس زمانی ارزشمند است که نسخه‌های واقعی و قابل‌دسترسی را به‌صورت منظم به هم متصل کند.
منبع اصلی: Google Search Central
